Metody rekrutacji i selekcji kandydatów

03/04/2008

Obecna sytuacja na rynku pracy spowodowała, że wiele przedsiębiorstw uskarża się na brak wykwalifikowanej kadry pracowniczej i zaczyna konkurować między sobą o najlepszych pracowników, którzy tym samym będą tworzyć cenny potencjał osobowy firmy. Wojna o kandydatów ma swoje dobre strony – firmy wychodzą z inicjatywą przeprowadzenia procesu rekrutacji w taki sposób, aby zainteresować, zaciekawić i zachęcić przyszłego pracownika do podjęcia pracy właśnie w tej firmie.

Zazwyczaj osoby poszukujące pracy orientują się, z jakimi metodami rekrutacji mogą się spotkać. Pamiętajmy jednak, że teoretyczne poznanie zwyczajów związanych z rekrutacją czasem nie wystarczam aby osiągnąć sukces. Najlepszą praktyką jest doświadczenie – w im większej liczbie rekrutacji weźmiesz udział, tym pewniej będziesz się czuł.

Rozmowa kwalifikacyjna

Pierwszym etapem rekrutacji jest zazwyczaj rozmowa kwalifikacyjna i właśnie z tą formą kandydaci do pracy spotykają się najczęściej. Na tym etapie przyszły pracownik ma okazję zaprezentować swoje możliwości, potencjał, osiągnięcia i własną osobowość. Pracodawca zaś sprawdza predyspozycje zawodowe do wykonywania danego zawodu.

Do rozmowy kwalifikacyjnej warto się solidnie przygotować, gdyż jest to etap, na którym odpada 95% kandydatów.

Pamiętaj, że podczas rozmowy pracodawca może zacząć zadawać pytania również w języku obcym, którego znajomość zadeklarowałeś w CV lub który wymagany jest na danym stanowisku. Jeśli w swoim CV nieco podkoloryzowałeś swoją znajomość języka obcego, twoja wiedza zostanie szybko zweryfikowana.

Zdarza się, że osoby prowadzące rekrutacje proszą kandydatów o wykonanie jakiegoś zadania – np. napisanie krótkiego maila w konkretnej sprawie, wyliczenie ceny po rabacie lub wykonanie telefonu „do klienta” w celu poinformowania o wyniku rozpatrzenia reklamacji.

Podczas rozmowy ważne jest, aby udzielać odpowiedzi zgodnych z własnymi przekonaniami, pamiętając jednocześnie o dobrym wychowaniu i dyskretności.

Prezentacja kandydata

Osoby, które pozytywnie przeszły rozmowę kwalifikacyjną, mogą zostać zaproszone do kolejnego etapu rekrutacji. Jedną z form jest poprowadzenie prezentacji, która przybliży pracodawcy umiejętności praktyczne kandydata. Może on np. zostać poproszony o uzasadnienie potencjalnemu inwestorowi sensowności wybudowania na Księżycu fabryki wykałaczek. Na przygotowanie prezentacji kandydat ma najczęściej ok. 5-7 dni. Po tym czasie musi wykazać się swoją pomysłowością, umiejętnością niestandardowego myślenia i poszukiwania oryginalnych rozwiązań, a czasem wiedzą z zakresu danej branży.

Assessment center

Najtrudniejszą metodą rekrutacji dla studentów są jednak niekonwencjonalne metody, które stosuje już wiele firm, wzorując się na sposobach selekcji pracowników największych korporacji.

Jedną z najmodniejszych metod procesu rekrutacji i selekcji jest metoda assessment center, czyli centrum oceny przyszłego pracownika. Polega ona na ocenianiu kompetencji przyszłych pracowników podczas symulacji pewnych zdarzeń. Kandydaci są często łączeni w kilkuosobowe grupy, w których muszą rozwiązać konkretne zadanie – np. zaplanować budżet działań reklamowych firmy, sporządzić analizę opłacalności otwarcia nowej filii, itp. Podczas tych symulacji zachowania i umiejętności kandydatów oceniają niezależni obserwatorzy (asesorzy), a następnie przyrównują je do założonych wcześniej wymagań idealnego kandydata.

Na metodę tą składa się także szereg testów sprawdzających predyspozycje przyszłego pracownika. Obszar tematyczny assessment center rozpoczyna się od zagadnień psychologicznych, a kończy na zadaniach matematycznych. Większość procedur assessment center stosuje się w odniesieniu do stanowisk menadżerskich, sprawdzając zachowanie się kandydata w odniesieniu do określonej roli w organizacji. Jednak coraz częściej assessment center stosowane jest jako metoda rekrutacji świeżo upieczonych absolwentów.

Jest to niewątpliwie najtrudniejsza metoda rekrutacji - aplikant nie ma możliwości teoretycznego oraz praktycznego przygotowanie się do tego spotkania. Niewątpliwie jednak jest to metoda pozwalająca na sprawdzenie faktycznych umiejętności i predyspozycji kandydatów – jeśli więc twierdzisz, że jesteś kreatywny lub świetnie radzisz sobie z rachunkami, prawdopodobnie będziesz miał okazję, aby to udowodnić.

Testy psychologiczne i testy kompetencji

Na rynku pracy można spotkać się z szeregiem innych form rekrutacji pracowników. Firmy wymyślają dla swoich przyszłych pracowników wiele testów i quizów (psychologicznych, merytorycznych, językowych), odpowiadających na pytanie czy jesteś odporny na stres, jaka jest twoja rola w grupie, czy jesteś osoba kreatywną, czy posiadasz cechy przywódcze, jak sprawdzasz się w pracy indywidualnej i zespołowej lub w jakim stopniu opanowałeś wiedzę z danego obszaru (kandydaci najczęściej spotykają się z testami sprawdzającymi ich wiedzę z danej dziedziny np. rachunkowości, prawa, marketingu i PR czy języka obcego). Są też testy badające inne umiejętności - np. analitycznego myślenia, wyciągania wyników, abstrakcyjnego myślenia czy sposobu radzenia sobie z sytuacjami stresowymi. Testy jako narzędzie diagnostyczne pozwalają pracodawcy na dokładną ocenę osobowości, umiejętności oraz wiedzy danego kandydata. Ocena ta jednak prawie nigdy nie jest obiektywna, ponieważ poddający sie takim testom kandydat zawsze jest pod wpływem stresu i często nie potrafi wyeliminować napięcia, które mu towarzyszy.

Okres próbny

Zdarza się także, że pracodawca wybiera na stanowisko pracy kilku kandydatów. Ma możliwość sprawdzenia ich umiejętności organizacyjnych w krótkim czasie podczas ich kilkudniowej pracy w firmie i przydzielenia im zadań i obowiązków.

Rozmowa telefoniczna

Kolejną ciekawą formą przeprowadzenia rozmowy kwalifikacyjnej, z jaka mogą spotkać się studenci, jest rozmowa telefoniczna pomiędzy kandydatem a pracodawcą. Celem jest w tym przypadku upewnienie się, czy kandydat jest nadal zainteresowany pracą w danej organizacji, czy jego sytuacja zawodowa nie uległa zmianie. Podczas rozmowy najczęściej zadawane są pytania dotyczące informacji zawartych w aplikacji, istotnych z punktu widzenia pracodawcy. Bardzo często sprawdzana jest znajomość języka obcego, jeśli jest on niezbędny na dane stanowisko.

Ciekawostki i dobre rady

- pamiętaj, że nie masz drugiej szansy na wywarcie pierwszego wrażenia; 20 pierwszych słów, które wypowiesz, 20 pierwszych gestów, które wykonujesz, a to wszystko w ciągu 20 pierwszych sekund ma kluczowe znaczenie,

- podczas rozmowy kwalifikacyjnej panuj nad nerwami, eliminuj napięcie,

- utrzymuj kontakt wzrokowy z pracodawcą, 83% całości komunikacji odbywa się za pomocą zmysłu wzroku,

- mów wyraźnie, modeluj głos,

- im wyższa kultura osobista tym mniej mimiki i gestów,

- kiedy rozmawiasz przez telefon, uśmiechaj się do słuchawki - twój rozmówca to czuje.

Autorzy: Joanna Majcherczyk i Anna Giertler - Internetowy Serwis Pracy JOBS.PL

Polecamy także: