czyli to co powinno znaleźć się w CV

Twoje profesjonalne Curriculum Vitae

Dane personalne - czyli to co powinno znaleźć się w pierwszej części CV:

• imię i nazwisko, data urodzenia lub wiek
• adres zamieszkania - nie jest konieczne podawanie adresu stałego zameldowania, bardziej wskazane jest umieszczenie adresu miejsca, w którym obecnie przebywamy. Jeżeli jesteśmy zameldowani w Gdańsku, a mieszkamy w Warszawie i w Warszawie poszukujemy pracy umieszczajmy adres warszawski. W sytuacji, gdy mieszkamy w Gdańsku, ale chcielibyśmy przeprowadzić się by podjąć pracę w Warszawie, powinniśmy w liście motywacyjnym wyeksponować preferowaną lokalizacji zatrudnienia.
• adres e-mail - przy podawaniu adresu e-mail umieszczajmy adres naszego prywatnego konta. Adres konta firmy, w której obecnie pracujemy może się zdezaktualizować, gdy na przykład zmienimy pracę. Ponadto, potencjalny pracodawca, który chciałby przesłać do nas zaproszenie na rozmowę kwalifikacyjną nie ma do końca pewności, że informacja ta zostanie odczytana tylko przez właściciela konta. Bardzo ważna jest również kwestia nazewnictwa samego konta. Niedopuszczalne jest umieszczanie w swoim CV adresu typu: gogus007@.... lub wielkibrat@..... Lepiej jest w takiej sytuacji stworzyć sobie oddzielne konto, z którego będziemy wysyłać tylko aplikacje na wybrane oferty pracy. Adres taki powinien być prosty i składać się najlepiej z imienia i nazwiska: jan.kowalski@...* telefon kontaktowy - podajemy numer telefonu komórkowego lub stacjonarnego. Gdy chcemy podać numer do firmy, w której obecnie pracujemy, powinniśmy wyraźnie zaznaczyć, że jest to telefon służbowy. Informacja ta jest istotna dla dzwoniącego, gdyż chodzi o zachowanie poufności.
• stan cywilny - tego typu informacja nie jest w CV wymagana. Jeśli już chcemy koniecznie ją umieścić piszmy jedynie: panna, kawaler, żonaty, mężatka. Nie dopisujmy liczby dzieci oraz tego w jakim są wieku, nie piszmy też, że jesteśmy rozwiedzeni lub w trakcie procesu rozwodowego. W takich przypadkach nie umieszczajmy stanu cywilnego w naszym dokumencie.

Wykształcenie - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• ukończone szkoły - opisujemy w sposób achronologiczny, czyli rozpoczynamy od tej, którą ukończyliśmy jako ostatnią. Podajemy rok ukończenia szkoły, następnie wymieniamy pełną nazwę szkoły (np. Państwowa Wyższa Szkoła ...), w przypadku uczelni wyższych wyszczególniamy: wydział, kierunek i specjalizację. Dopisujemy również informację o uzyskanym stopniu naukowym (mgr ekonomii lub matura w przypadku szkoły średniej). Możemy także podać temat pracy dyplomowej, gdy jest on zbieżny ze stanowiskiem, na które akurat chcemy aplikować. Nie jest wskazane podawanie oceny uzyskanej na dyplomie, a tym bardziej średniej ocen z całych studiów, lepiej dopisać informacje typu: "Najlepszy student rocznika 2000", "Najlepsza praca dyplomowa z zakresu ....", itp.
• gdy ukończyliśmy studia wyższe nie jest konieczne umieszczanie informacji o szkole średniej, a tym bardziej o szkole zasadniczej, jeżeli do takiej uczęszczaliśmy.
• w przypadku ukończenia studiów podyplomowych umieszczamy taką informacje jako pierwszą z zachowaniem wytycznych opisanych powyżej (rok ukończenia, nazwa uczelni, specjalizacja, itp.)

Doświadczenie zawodowe - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• umiejętne opisanie przebiegu kariery zawodowej jest już połową sukcesu w drodze do znalezienia satysfakcjonującej pracy. Dlatego przed opisaniem tej części CV, powinniśmy się przygotować i zgromadzić wszelkie niezbędne informacje, z których potencjalny pracodawca jasno i klarownie zrozumie jakim jesteśmy pracownikiem i dlaczego warto nas zatrudnić.
• przystępując do opisywania doświadczenia zawodowego ponownie rozpoczynamy od obecnego miejsca zatrudnienia lub ostatniego, jeśli aktualnie nie pracujemy. Duże znaczenie mają daty wskazujące na okres naszego zatrudnienia. Jeśli ktoś pisze w CV: "1999-2000 Firma X" to potencjalny pracodawca może tylko zgadywać ile dana osoba przepracowała w firmie X, bo przecież zatrudnienie mogło nastąpić na przykład w grudniu 1999 roku, a rozwiązanie umowy w czerwcu 2000 roku. I tym sposobem okazuje się, że osoba pracowała w firmie X tylko przez pół roku. Nie o to jednak chodzi, by potencjalnego pracodawcę wprowadzać w błąd, bo i tak na rozmowie kwalifikacyjnej zapytają nas, ile dokładnie pracowaliśmy w firmie X. Piszmy zatem miesiąc oraz rok rozpoczęcia i zakończenia współpracy z daną firmą.
• przy podawaniu nazwy pracodawcy powinniśmy uwzględnić pełną nazwę firmy wraz z jej statusem prawnym (spółka akcyjna, spółka z o.o.). Jeżeli firma nie jest powszechnie znana na rynku, dobrze jest dopisać krótki komentarz na temat kapitału, branży, regionu działania, np.: "Firma z kapitałem niemieckim działająca w branży motoryzacyjnej, posiadająca oddziały na terenie całej Polski". Ta informacja jest szczególnie istotna, gdy w ofercie pracy zaznaczono, że poszukiwana jest osoba z doświadczeniem w branży motoryzacyjnej lub pokrewnej. W ten sposób zwiększamy swoje szanse u potencjalnego pracodawcy.
• gdy przedstawiliśmy już naszego aktualnego (ostatniego) pracodawcę, podajemy pełną nazwę stanowiska, które zajmujemy (zajmowaliśmy). Niedopuszczalne jest, żeby zamiast stanowiska podawać tylko dział, w którym pracujemy. Bo na przykład taka informacja w CV: "Dział Finansowy" nic nie mówi potencjalnemu pracodawcy na temat specyfiki wykonywanej przez nas pracy. Pracując w Dziale Finansowym można być przecież Księgowym, Analitykiem Finansowym czy Kontrolerem Finansowym, a są to trzy różne stanowiska. Pamiętajmy zatem, aby podawać nazwę swojego stanowiska, a to w jakim dziale stanowisko jest umiejscowione traktować jako informację dodatkową.
• nie zapominajmy o wypisaniu w CV zadań i obowiązków, które wykonujemy i za które jesteśmy odpowiedzialni. Podanie samej nazwy stanowiska często jest niewystarczające dla potencjalnego pracodawcy. Osoba czytająca nasze CV chciałaby już na tym etapie dowiedzieć się, czym się zajmujemy, jaki jest zakres naszych obowiązków. Postarajmy się zatem, wypisać w punktach najważniejszy zakres naszych zadań. Formułujmy zdania o prostej konstrukcji w sposób typu: "Nadzór nad prawidłowym funkcjonowaniem Działu Finansowego" unikając form osobowych takich jak: "Zajmuję się nadzorowaniem Działu Finansowego". Niedopuszczalne jest używanie formy dokonanej, tj.: "Nadzorował funkcjonowanie Działu Finansowego".
• analogicznie opisujemy pozostałe miejsca zatrudnienia wymieniając okres pracy (miesiąc i rok rozpoczęcia / zakończenia), zajmowane stanowisko i zakres zadań.
• istotnym elementem są osiągnięcia, o których często zapominamy przygotowując swoje CV. Pod pojęciem "osiągnięć" rozumie się wszystkie działania, zadania, projekty, które wykonaliśmy i które w sposób pośredni lub bezpośredni przyczyniły się np. do usprawnienia pracy działu czy w ogóle zysku firmy. O swoich osiągnięciach powinniśmy pisać w sposób prosty, klarowny używając pozytywnych stwierdzeń i takich słów jak: "stworzenie", "wprowadzenie", "zwiększenie", "zredukowanie", "założenie", "wykreowanie", "wynegocjowanie", "podpisanie", itp. Oto przykład: "Wybór nowoczesnego systemu finansowo - księgowego oraz nadzór nad jego wdrożeniem w całym dziale (wcześniej firma korzystała z przestarzałego i mało funkcjonalnego systemu)". Zamieszczenie w CV takiej informacji jest bardzo istotne, bo być może pracodawca, który właśnie czyta nasze CV zamierza wdrażać nowy system finansowo-księgowy. Uruchamia się wtedy myślenie: "Skoro ten kandydat mógł to zrobić w tamtej firmie, będzie w stanie zrobić to również dla nas".

Kursy, szkolenia, seminaria - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• wszelkie ukończone kursy, szkolenia, seminaria opisujemy w sposób odwrotny do chronologicznego, czyli rozpoczynamy od ukończenia ostatniego. Wymieniamy pełny temat szkolenia/kursu (np. Nowoczesne techniki sprzedaży), następnie przez kogo było organizowane. Jeśli szkolenie odbyło się za granicą dopisujemy również nazwę kraju.
• jeśli szkolenie czy kurs, w którym uczestniczymy kończy się uzyskaniem np. certyfikatu, dyplomu, również powinniśmy taką informację umieścić.
• podawanie czasu trwania szkolenia ma istotne znaczenie, gdy trwało ono np. 3-5 dni lub więcej.
• starajmy się w CV wypisywać szkolenia najbardziej istotne z punktu widzenia pracy, którą wykonujemy lub jeśli mogą one mieć znaczenie w przypadku oferty, na którą aplikujemy. Często wpisywanie szkoleń/kursów typu: "Podstawy obsługi komputera" czy "Maszynopisanie" jest niepoważnie odbierane, gdy stanowisko wymaga od nas znajomości zaawansowanych technologii informatycznych.

Umiejętności - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• w tej części CV umieszczamy informacje o wszystkich naszych umiejętnościach językowych oraz związanych m.in. z obsługą komputera. Pisząc o językach obcych starajmy się opisać poziom opanowania w mowie i piśmie, używając przy tym takich standardowych określeń jak: znajomość podstawowa, komunikatywna, dobra, bardzo dobra lub płynna w mowie i piśmie. Unikajmy niezrozumiałych sformułowań typu: "język angielski - poziom średni, raczej zaawansowany, komunikatywny bierny." Gdy pracodawca przeczyta takie zdanie nie będzie wiedział czy my ten język znamy. Jeśli ukończyliśmy kursy językowe np. FCE, TOEFL dopiszmy je koniecznie, a uwiarygodni to nasz poziom znajomości języków obcych.
• opisując znajomość obsługi komputera powinniśmy ograniczyć się do wymienienia konkretnych programów, które obsługujemy na co dzień. Nie wymieniajmy programów, o których tylko wiemy że istnieją, ale nigdy się z nimi nie zetknęliśmy, bo wówczas przestajemy być wiarygodni.
• jeśli jesteśmy posiadaczami prawa jazdy, napiszmy o tym w CV. Nie musimy dopisywać, że posiadamy samochód marki X, który ma 3 lata i jest w kolorze czerwonym.

Zainteresowania - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• pracodawca czytając nasze CV zwraca także uwagę na wypisane przez nas zainteresowania, bo ważne jest co lubimy robić poza sferą zawodową. Dlatego starajmy się pisać o tych rzeczach, którymi interesujemy się naprawdę, o których mamy coś do powiedzenia i o których możemy porozmawiać z naszym rozmówcą. Pamiętajmy o tym, że osoba z którą się spotkamy na rozmowie kwalifikacyjnej może mieć podobne zainteresowania i wtedy nasza wiedza na dany temat na pewno zostanie zweryfikowania.
• wypisujmy kilka najważniejszych obszarów naszych zainteresowań i tylko tych, w których uważamy się za tzw. ekspertów. Jeśli na przykład interesujemy się polską literaturą współczesną, to tak właśnie powinniśmy sformułować obszar naszych zainteresowań. Pisząc ogólnie: "literatura współczesna" możemy zostać zapytani np. o pisarzy amerykańskich czy francuskich a wówczas będziemy musieli wytłumaczyć, że mieliśmy na myśli tylko autorów polskich.
• oto autentyczny przykład sytuacji: osoba napisała w CV, że interesuje się motoryzacją. Poproszona o opowiedzenie czegoś więcej, odpowiedziała, że jej zainteresowanie motoryzacją wynika z tego, iż bardziej preferuje wycieczki zmotoryzowane niż wycieczki piesze czy rowerowe.

Dodatkowe informacje takie jak: cel zawodowy, termin rozpoczęcia pracy, atuty, zdjęcie - czyli jak je opisać, co wyszczególnić i dlaczego:

• w życiorysie można umieścić jeszcze wiele niestandardowych informacji, ale należy to stosować raczej w sytuacjach uzasadnionych lub gdy otrzymujemy od pracodawcy wyraźną wskazówkę, np. w treści ogłoszenia. Musimy przy tym pamiętać, że profesjonalne CV nie powinno być zbyt obszerne, a informacje w nim podane jasne i klarowne.
• gdy umieszczamy w CV np. cel zawodowy i piszmy: "Objęcie stanowiska kierowniczego w dziale sprzedaży w międzynarodowej firmie" to musimy pamiętać, aby cel ten był adekwatny do oferty, na którą zdecydowaliśmy się aplikować. Jeżeli postanowiliśmy wysłać swój życiorys na ogłoszenie, w którym czytamy że polska firma poszukuje Regionalnego Przedstawiciela Handlowego, wówczas cel zawodowy, który wcześniej nakreśliliśmy nie koresponduje z ofertą, na którą odpowiadamy. Tym samym wprowadzamy potencjalnego pracodawcę w błąd i raczej nie bądźmy zdziwieni jak nikt się z nami nie skontaktuje. Podsumowując: jeśli już decydujemy się na opisanie celu zawodowego w swoim CV dopasowujmy go do ofert, na które aplikujemy lub wysyłajmy CV tylko na te ogłoszenia, które są zgodne z celem, który sobie postawiliśmy.
• często zdarza się, że osoby informują w swoich życiorysach zawodowych o możliwości rozpoczęcia nowej pracy, podając przy tym konkretny dzień i miesiąc. Informacja taka powinna być umieszczana w liście motywacyjnym.
• nie zapominajmy w CV o wypisaniu swoich atutów, czyli innymi słowy tego, co mamy do zaoferowania potencjalnemu pracodawcy oprócz wykształcenia, wiedzy i doświadczenia. To, że jesteśmy bardzo dobrze zorganizowani, rzetelni, systematyczni, że potrafimy pracować pod presją czasu, że nie mamy trudności z nawiązywaniem kontaktów z ludźmi, że jesteśmy otwarci, życzliwi, że potrafimy pracować samodzielnie ale również zespołowo, że jesteśmy kreatywni, przedsiębiorczy, zdyscyplinowani - to wszystko działa na naszą korzyść, daje obraz osoby jaką jesteśmy. Musimy być jednak przygotowani, że pracodawca czytając o naszych atutach może zapytać nas o wady.
• umieszczenie w CV referencji nie jest powszechnie wymagane ani konieczne. Jeśli jednak wymaga tego od nas potencjalny pracodawca prosząc w ofercie pracy o udostępnienie listy referencji, musimy zadbać żeby osoby których dane personalne i kontaktowe umieszczamy w CV były o tym poinformowane. W innym przypadku starajmy się nie podawać konkretnych nazwisk i telefonów kontaktowych, piszmy po prostu: "Referencje dostępne na życzenie" i w takiej sytuacji faktycznie miejmy przygotowaną aktualną listę referencji.
• obecnie wiele osób decyduje się na zamieszczenie fotografii w życiorysie zawodowym, coraz częściej też jest to wymóg pracodawcy. Umieszczając zdjęcie w CV musimy pamiętać o tym, że dołączamy je do dokumentu, a więc powinno ono spełniać pewne wymogi formalne. Zdjęcie musi posiadać odpowiedni format (podobnie jak np. w dowodzie osobistym czy paszporcie), powinno być wkomponowane w dokument CV, tak aby wszystko tworzyło jedną spójną całość. Niedopuszczalne jest dołączanie naszego zdjęcia w formacie 9 x 13 lub większym, zdjęcia w towarzystwie osób trzecich lub na tle widoków krajobrazowych w pozach niestosownych do okoliczności (np. osoba, która opala się na plaży, osoba z plecakiem spacerująca po górach w Ameryce Południowej). Niestosowne jest również przesyłanie zdjęć, które na odwrocie mają jakiś komentarz typu: "To ja w Pieninach zeszłego lata" lub stosowanie podpisów pod zdjęciami: "Oto jestem. Pozdrawiam i czekam" (przykłady autentyczne).

Po przeczytaniu Twojego CV, pracodawca powinien uzyskać odpowiedzi na następujące pytania: Kim jesteś? Jakie umiejętności posiadasz? Co aktualnie robisz zawodowo i co udało Ci się osiągnąć w obecnej pracy? Jak wyglądała Twoja dotychczasowa kariera zawodowa? Jak firma (potencjalny pracodawca) może wykorzystać Twoją wiedzę, umiejętności, doświadczenie i predyspozycje osobowościowe.

Autor: Izabela Juralewicz HR Operations Manager JOBS.PL SA info@jobs.pl